bietviet

nguyên

Vietnamese → English (VNEDICT)
acting, holding a post temporarily; to be intact, unaltered, brand new, original; in full; all, whole, entire

Vietnamese → Vietnamese (UTS)
pos	definition	example
N	cái gốc, cái ban đầu, lúc ban đầu	ông giám đốc nguyên là bộ đội xuất ngũ ~ nơi này nguyên là bãi đất hoang
A	được giữ hoàn toàn như thế, không có gì khác đi, không có gì thay đổi	cơm canh còn nóng nguyên ~ số tiền vẫn nguyên
R	chỉ có như thế, không có gì thêm hoặc không có gì khác	chỉ nguyên việc đó thôi cũng đủ rắc rối
Z	yếu tố ghép trước để cấu tạo danh từ chỉ chức vụ, có nghĩa ''vốn là, trước đây không lâu đã từng làm'', như: nguyên thủ tướng, nguyên bộ trưởng, v.v.

Etymology / Loanword
word	meaning	assessment	source
thảo nguyên	the savanna	clearly borrowed	草原 cou2 jyun4 (Cantonese) | 草原 , cǎo yuán(Chinese)
nguyên nhân	the cause	clearly borrowed	原因 jyun4 jan1 (Cantonese) | 原因, yuán yīn(Chinese)
nguyên cáo	the plaintiff	clearly borrowed	原告 jyun4 gou3 (Cantonese) | 原告, yuán gào(Chinese)

Compound words containing 'nguyên' (195)
word	freq	defn
nguyên nhân	1,930	cause, factor, reason
tài nguyên	1,044	resource
nguyên tắc	1,014	principle, fundamental, rule; principle, fundamental
nguyên tử	806	atom, atomic, nuclear
nguyên liệu	710	raw material(s)
công nguyên	637	Christian era, A.D.
cao nguyên	556	uplands, highlands
nguyên tố	541	element, atom
giữ nguyên	397	to preserve, keep intact, keep the same
nguyên lý	380	fundamentals, principles
nguyên mẫu	377	archetype, prototype
kỷ nguyên	290	era, age, period, epoch
nguyên soái	277	field marshal, marshal
thảo nguyên	264	steppe
nguyên âm	230	fundamental tone
nguyên thủy	223	primitive, original
nguyên vẹn	196	intact, unbroken, uninjured, whole, untouched, undamaged
nguyên bản	190	original copy, original, master, text
trung nguyên	154	Vietnamese all souls’ day
nguyên thủ	129	chief, head of state
bình nguyên	124	plain, field, flatland
kháng nguyên	122	antigen
nguyên niên	122	first year of rule’s reign
số nguyên	115	whole number, integer
từ nguyên	111	etymology
nguyên sinh	110	proteozoic
số nguyên tố	108	prime number
nguyên văn	106	original; textual, literal, word for word, verbatim
nguyên chất	102	fine, neat, straight, pure; essence
trạng nguyên	94	first doctoral candidate (under old system)
nguyên đơn	93	plaintiff, complainant
nguyên tác	92	text, original
nguyên do	88	cause, origin, reason, motive
nguyên thuỷ	55	thuộc về giai đoạn hình thành và phát triển đầu tiên của loài người, cho đến trước khi bước vào xã hội có giai cấp và có nhà nước
nguyên vật liệu	45	raw and working material
nhị nguyên	43	dualistic
nguyên quán	41	native country, birth-place
đa nguyên	33	multiple, multi-, multisided
căn nguyên	28	cause, root, source
để nguyên	28	to leave alone, leave sth as is
nguyên trạng	27	primitive state, status quo
nguyên hình	26	true colors, true (evil) nature
khởi nguyên	25	source, origin
bom nguyên tử	23	nuclear bomb, atomic bomb
nguyên đán	23	new year (lunar calendar), new year’s day
tam nguyên	22	first winner of the three competitive examinations
nguyên khí	18	khí đầu tiên sinh ra các khí khác; cũng dùng để chỉ nhân tố chủ chốt để làm nên sức mạnh
thượng nguyên	18	festival of January lunar calendar
thủy nguyên	18	source
nguyên bị	17	the plaintiff and the defendant
phục nguyên	17	to restore, return to health, rehabilitate
truy nguyên	17	to trace back to (the source of sth)
đài nguyên	15	tundra
Tết Nguyên Đán	14	Vietnamese New Year’s festival
giải nguyên	13	valedictorian
hoàn nguyên	13	revert to the original state
hội nguyên	12	first laureate at pre-court competition
trên nguyên tắc	11	in principle
nguyên sơ	10	thuộc về lúc ban đầu, lúc mới hình thành, chưa phát triển
y nguyên	10	intact, unchanged
nguyên chủ	9	rightful owner
nguyên cớ	9	cause, primary reason
nguyên dạng	8	original form
rừng nguyên sinh	8	primitive forest
đơn nguyên	8	unit
nguyên bào sợi	7	fibroblast
kỉ nguyên	6	thời kì lịch sử được mở đầu bằng một sự kiện trọng đại, có ý nghĩa quyết định chiều hướng phát triển về sau của xã hội hay của một lĩnh vực nào đó
đa nguyên tử	6	polyatomic
nguyên lai	5	original or initial cause
phát nguyên	5	to originate
bên nguyên	4	plaintiff
nguyên cáo	4	bên nguyên trong một vụ án hình sự
nguyên lí	4	luận điểm cơ bản của một học thuyết
nguyên tiêu	4	night of the fifteenth of the first lunar month
uyên nguyên	4	origin, source
khôi nguyên	3	(first-place) winner, recipent (of an award), laureate
nguyên cảo	3	original (text, manuscript)
nguyên ngữ	3	ngôn ngữ của nguyên bản hoặc ngôn ngữ gốc, trong quan hệ với ngôn ngữ của bản dịch hoặc với ngôn ngữ có những từ mượn
từ nguyên học	3	etymology
đại nguyên soái	3	grand marshal
bán nguyên âm	2	Semi-vowel
cửu nguyên	2	nine springs
hỗn nguyên	2	chaotic; chaos
lò nguyên tử	2	nuclear reactor
mới nguyên	2	brand-new
nguyên khai	2	crude
nguyên phát	2	[hiện tượng bệnh lí] phát sinh ra tại chỗ ngay từ giai đoạn đầu; phân biệt với thứ phát
nguyên vì	2	because of ~
nhị nguyên luận	2	dualism
băng nguyên	1	ice field
nguyên canh	1	present state of exploitation, present exploiter (of land)
nguyên giá	1	the original price
nguyên nhung	1	generalissimo
nguyên tử số	1	số thứ tự của mỗi nguyên tố hoá học trong bảng tuần hoàn Mendeleev, và cũng là số proton của một hạt nhân nguyên tử của nguyên tố ấy
nguyên tự	1	original writing, text, words
nhất nguyên luận	1	monism
vô nguyên tắc	1	unprincipled
á nguyên	1	second place, second best (examination)
đào nguyên	1	fairies’ home, Elysium
đình nguyên	1
bác học nguyên tử	0	nuclear scientist
bán bình nguyên	0	peneplain
bút nguyên tử	0	ballpoint pen
bệnh nguyên	0	cause of illness
bị ăn bom nguyên tử	0	to be nuked, attacked with an atomic bomb
bộ lạc nguyên thủy	0	primitive tribes
chiến tranh nguyên tử	0	nuclear war
cho biết nguyên nhân	0	to give a reason (why)
chương trình nguyên tử	0	atomic, nuclear program
chương trình Nguyên Tử Phục Vụ Hòa Bình	0	Atoms for Peace project
chương trình vũ khí nguyên tử	0	nuclear weapons program
chất nguyên sinh	0	chất sống cấu tạo nên tế bào, chứa nhân tế bào
chế độ cộng sản nguyên thuỷ	0	hình thái xã hội - kinh tế đầu tiên của lịch sử loài người, trong đó tư liệu sản xuất và sản phẩm đều là của chung, chưa phân hoá giai cấp, chưa có nhà nước
công bố nguyên	0	to publish intact, unaltered
Cơ quan nguyên tử năng quốc tế	0	International Atomic Energy Agency, IAEA
cấm thử bom nguyên tử	0	to outlaw nuclear weapons
cộng sản nguyên thuỷ	0	chế độ cộng sản nguyên thuỷ [nói tắt]
dưỡng khí nguyên chất	0	pure oxygen
dị nguyên	0	chất hoặc tác nhân gây ra dị ứng trong cơ thể
hạ nguyên tử	0	subatomic
kim loại nguyên	0	rough cast metals
kỷ nguyên của thông tin	0	information age
lai nguyên	0	(cũ) Source
lò phóng xạ nguyên tử	0	nuclear reactor
lập một kỷ nguyên mới	0	to make a new epoch
lợi nguyên	0	source of profit
miền Cao Nguyên	0	the Highlands
máy nguyên tử	0	nuclear power plant
máy phản ứng nguyên tử	0	a nuclear reactor
nguyên do tai nạn	0	the cause of the disaster
nguyên lành	0	intact, brand-new
nguyên lí giải	0	resolution principle
nguyên lý bảo toàn vật chất	0	principle of conservation
nguyên lượng	0	quantic
nguyên nhân học	0	etiology
nguyên nhân nội tại	0	an immanent cause
nguyên nhân phát hỏa	0	the cause or source of a fire
nguyên sinh chất	0	protoplasm
nguyên sinh động vật	0	protozoa
nguyên tắc căn bản	0	basic principle
nguyên tắc dân chủ	0	democratic principle
nguyên tắc nhân quyền	0	human rights principle
nguyên tắc nhất định	0	fixed principle
nguyên tắc thị trường	0	market principle(s)
nguyên tố hoá học	0	xem nguyên tố [ng2]
nguyên tổng giám đốc	0	acting director, CEO
nguyên tử atom	0	Năng lượng nguyên tử atomic energy
nguyên tử gam	0	gram-atom
nguyên tử lượng	0	atomic weight
nguyên tử lực	0	atomic power
nguyên tử năng	0	atomic energy
nguyên tử vật lý	0	nuclear physics
nguyên văn là	0	literally
nguyên vị	0	unit
nguyên xi	0	còn nguyên như mới, như hoàn toàn chưa dùng đến
nguyên đại	0	đơn vị tuổi lớn nhất của Trái Đất, dài tới hàng nghìn triệu năm
nguyên động lực	0	lực sản sinh động lực
nhà máp phản ứng nguyên tử	0	nuclear reactor
nhà máy nguyên tử	0	nuclear power plant
nhất nguyên	0	monogenetic
năng lượng nguyên tử	0	atomic energy
phóng xạ nguyên tử	0	nuclear radiation
phổ biến vũ khí nguyên tử	0	the spread, proliferation of nuclear weapons
rừng nguyên thủy	0	virgin forest
thuyết nguyên tử	0	the atomic theory
thuyết nhất nguyên	0	quan niệm triết học cho rằng các hiện tượng đa dạng của thế giới chỉ có một nguồn gốc đầu tiên, hoặc là vật chất [đối với các nhà duy vật] hoặc là tinh thần [đối với các nhà duy tâm]; trái với thuyết đa nguyên và thuyết nhị nguyên
thuyết nhị nguyên	0	quan niệm triết học cho rằng các hiện tượng đa dạng của thế giới có hai nguồn gốc đầu tiên đối lập nhau, là vật chất và tinh thần; trái với thuyết nhất nguyên
thuyết đa nguyên	0	quan niệm triết học cho rằng các hiện tượng đa dạng của thế giới có nhiều nguồn gốc đầu tiên độc lập với nhau; trái với thuyết nhất nguyên
thỏa ước cấm thử nghiệm nguyên tử	0	nuclear test ban treaty
thử nghiệm nguyên tử	0	nuclear test
trái bom nguyên tử	0	atomic, nuclear bomb
tài nguyên dầu khí	0	petroleum resources
tài nguyên hiếm hoi	0	scant, scarce, limited resource
tài nguyên thiên nhiên	0	natural resource
tình trạng này phát xuất từ 2 nguyên đo	0	this situation has two causes
vàng nguyên chất	0	pure gold
vào năm 61 sau công nguyên	0	in 61 A.D.
vì nguyên nhân gì	0	for what reason
vũ khí nguyên tử	0	atomic, nuclear weapon
vẫn còn nguyên	0	still the way it was
vẹn nguyên	0	như nguyên vẹn
với nguyên cớ vì	0	mainly because
với nguyên do là	0	because, the reason being that
vụ thử bom nguyên tử	0	an atomic (bomb) test
xui nguyên giục bị	0	to be a stirrer
đa nguyên luận	0	pluralism
đa nguyên đa đảng	0	multiparty system
đó là nguyên do tại sao	0	that is the reason why
đại nguyên sinh	0	the proteozoic era
đầu dạn nguyên tử	0	nuclear warhead
đầy tài nguyên	0	to be full of (natural) resources
địa chỉ tài nguyên thống nhất	0	uniform resource locator (URL)
đồng hồ nguyên tử	0	đồng hồ mà bước chạy được xác định bởi chu kì dao động riêng không đổi của nguyên tử, có độ chính xác rất cao, cho phép sai số không quá 3 giây trong 100 năm
động vật nguyên sinh	0	động vật đơn bào, gồm các loại amib, trùng roi, trùng sốt rét, v.v.
ủy ban Năng Lượng Nguyên Tử	0	Atomic Energy Commission

Lookup completed in 154,772 µs.